In het kort
- Het Nederlandse alfabet heeft 26 letters; de ij is geen aparte letter, en de y heet bij het spellen ‘Griekse ij’.
- Een klinker kan kort of lang zijn, en dat verandert vaak de betekenis: ‘man’ is iets anders dan ‘maan’, en ‘zon’ iets anders dan ‘zoon’.
- Sommige klanken schrijf je met twee letters, zoals oe, ie, eu en ui; ei en ij klinken hetzelfde, en au en ou ook.
- De Nederlandse g en ch klinken achter in de keel, bijna zoals de Perzische klank خ (kh); de j klinkt als de y in het Engelse ‘yes’.
Nederlands schrijf je met het Latijnse alfabet, van links naar rechts. In deze les leer je de letters, hoe je je naam spelt en welke klanken anders zijn. Lees alle voorbeelden hardop.
Het alfabet: 26 letters
Als je een woord spelt, zeg je de naam van elke letter. Zo klinken de namen:
| Letter | Naam | Voorbeeld |
|---|---|---|
| a | aa | de appel |
| b | bee | het brood |
| c | see | het centrum, de computer |
| d | dee | de dag |
| e | ee | eten |
| f | ef | de fiets |
| g | gee | goed |
| h | haa | het huis |
| i | ie | ik |
| j | jee | ja |
| k | kaa | het kind |
| l | el | lopen |
| m | em | de melk |
| n | en | de naam |
| o | oo | het oog |
| p | pee | de pen |
| q | kuu | komt weinig voor |
| r | er | rood |
| s | es | de school |
| t | tee | de tafel |
| u | uu | het uur |
| v | vee | vier |
| w | wee | het water |
| x | iks | de taxi |
| y | Griekse ij | de yoghurt |
| z | zet | de zon |
Goed om te weten:
- De c klinkt als een s voor een e of i (het centrum) en anders meestal als een k (de computer).
- De ij is geen aparte letter in het alfabet. Bij het spellen zeggen veel mensen ‘lange ij’. De y heet ‘Griekse ij’.
Je naam spellen
Je hoort vaak: Hoe schrijf je dat? of Kunt u dat spellen? Dan zeg je de letters één voor één:
- Mijn naam is Reza. Je spelt: er – ee – zet – aa.
- Ik woon in Delft. Je spelt: dee – ee – el – ef – tee.
Oefen je voornaam, je achternaam en je straat. Die moet je vaak spellen, bijvoorbeeld aan de telefoon.
Korte en lange klinkers
De klinkers zijn a, e, i, o en u. Een klinker kan kort of lang zijn. Dat verandert vaak de betekenis:
| Kort | Voorbeeld | Lang | Voorbeeld |
|---|---|---|---|
| a | de man | aa | de maan |
| e | ik ben | ee | het been |
| i | de vis | ie | vies |
| o | de zon | oo | de zoon |
| u | de bus | uu | de muur |
Een lange klinker schrijf je vaak met twee letters. Maar aan het eind van een lettergreep is één letter genoeg: de naam → de namen, het jaar → de jaren, ik woon → wij wonen.
De e in de en lopen is kort en zwak. Aan het eind van lopen hoor je de n vaak niet.
Klanken met twee letters
| Letters | Voorbeelden |
|---|---|
| oe | het boek, goed |
| ie | niet, de fiets |
| eu | de deur, de neus |
| ui | het huis, uit |
| ei en ij | de trein, het ijs, mijn |
| au en ou | blauw, oud, de vrouw |
Ei en ij klinken hetzelfde. Au en ou ook. Hoe je een woord schrijft, leer je dus per woord.
Medeklinkers: let hierop
- De g en de ch klinken bijna hetzelfde, achter in je keel: goed, graag, acht.
- De j klinkt als de y in het Engelse ‘yes’: ja, jij, januari.
- De w en de v zijn twee klanken: wind is iets anders dan vind.
- Sch aan het begin van een woord is s + ch: de school.
- Een d aan het eind van een woord klinkt als een t: goed, de hond. Een b aan het eind klinkt als een p: ik heb.
Let op als je Farsi of Dari spreekt
- Alle klinkers staan op papier. In het Perzisch schrijf je korte klinkers meestal niet. In het Nederlands schrijf je elke klinker. Lees ze dus allemaal: pan, pen en pin zijn drie verschillende woorden.
- Kort of lang. Het Nederlands heeft meer klinkers dan het Perzisch. Zeg een lange klinker echt langer: man – maan, zon – zoon.
- Uu, eu en ui zijn nieuw. Zeg ie met ronde lippen: dan hoor je uu. Zeg ee met ronde lippen: dan hoor je eu. Let op dat muur niet klinkt als moer.
- W en v. In het Perzisch schrijf je ze met dezelfde letter (و). Bij de w raakt je onderlip je boventanden maar heel licht. Bij de v hoor je lucht.
- Twee medeklinkers aan het begin. Zeg straat, spreken en school zonder klinker ervoor of ertussen: dus niet estraat of sepreken.
- De g is makkelijk voor jou. De Nederlandse g lijkt op de Perzische klank خ. Die klank ken je al. Zeg de g in goed dus niet zoals de g in het Engelse ‘go’.
- Hoofdletters. Het Perzisch heeft geen hoofdletters. In het Nederlands begin je een zin en een naam met een hoofdletter: Ik woon in Utrecht.
Je kunt dit oefenen in de A1-cursus of met de gratis woordenlijst A1: daar hoor je bij elk woord hoe je het uitspreekt.